Risicosoorten

Personeelsrisico (human capital risk)

Een personeelsrisico (human capital risk) is het risico dat een organisatie haar doelstellingen niet haalt doordat zij niet de mensen, kennis en vaardigheden heeft of kan behouden die zij nodig heeft, of doordat medewerkers niet goed kunnen functioneren. Voorbeelden zijn tekorten op de arbeidsmarkt, afhankelijkheid van sleutelpersonen, hoog verloop, ontbrekende competenties en een werkomgeving die gezondheid of inzet ondermijnt.

Bron: COSO ERM 2017 (principe 5); Verordening (EU) nr. 575/2013 (CRR) artikel 4 lid 1 punt 52; Richtlijn 2009/138/EG (Solvency II) artikel 13 punt 33; ECIIA Risk in Focus 2027; Gedelegeerde Verordening (EU) 2023/2772 en Gedelegeerde Verordening (EU) 2026/1563 (ESRS S1); Richtlijn (EU) 2026/470

Een wettelijke definitie bestaat niet. In COSO ERM 2017 staat het onderwerp in de component Governance and Culture, met principe 5: Attracts, Develops, and Retains Capable Individuals. In de bankenregels zijn mensen een van de oorzaken van operationeel risico, naast processen, systemen en externe gebeurtenissen (artikel 4 lid 1 punt 52 CRR); Solvency II spreekt van personeel (artikel 13 punt 33). Personeelsrisico is breder dan die operationele kant: ook het structureel ontbreken van kennis en capaciteit voor de strategie hoort erbij.

Ook op de agenda van internal audit staat het onderwerp. In Risk in Focus 2027 noemt 39 procent van 797 Europese Chief Audit Executives human capital, diversiteit en talentmanagement een top 5-risico, terwijl 22 procent het tot de vijf gebieden met de meeste auditinzet rekent (ECIIA, 2026). Het IIA kondigt voor januari 2027 een consultatie aan over een Topical Requirement Talent Management.

Ondernemingen onder de CSRD rapporteren volgens ESRS S1 Own workforce over hun eigen personeel als dat onderwerp materiële effecten, risico's of kansen oplevert. Voor bestuur en raad van commissarissen gaat het om opvolging van sleutelfuncties, de beschikbaarheid van schaarse expertise, zoals data, AI en cyber, en de vraag of beloning en cultuur het gewenste gedrag ondersteunen. Personeelsrisico verschilt van gedragsrisico, dat over verkeerd gedrag tegenover klanten en markten gaat, en van de dreiging van binnenuit (insider threat), waarbij iemand met toegang de organisatie bewust of onbewust schaadt.

Laatst bijgewerkt: · Redactie: ONE Risk Advisory

Veelgestelde vragen

Valt personeelsrisico onder operationeel risico?

Deels. In de definitie van operationeel risico voor banken zijn mensen een van de oorzaken van verlies, naast processen, systemen en externe gebeurtenissen (artikel 4 lid 1 punt 52 CRR); Solvency II spreekt van personeel. Personeelsrisico is breder: als de organisatie structureel niet de kennis en capaciteit heeft die haar strategie vraagt, is dat eerder een strategisch risico.

Moet een organisatie over personeelsrisico rapporteren?

Ondernemingen onder de CSRD rapporteren volgens ESRS S1 Own workforce over hun eigen personeel als dat onderwerp materiële effecten, risico's of kansen oplevert. Na Omnibus I (Richtlijn (EU) 2026/470) geldt de CSRD vanaf boekjaar 2027 alleen nog voor ondernemingen met gemiddeld meer dan 1.000 werknemers en een netto-omzet boven 450 miljoen euro. Andere organisaties kunnen het risico wel opnemen in hun risicoparagraaf.

← Alle begrippen