SIRA (systematische integriteitsrisicoanalyse)
Een SIRA (systematische integriteitsrisicoanalyse) is de analyse waarmee een financiële instelling haar integriteitsrisico's doorlopend in kaart brengt, beoordeelt en de beheersing daarop afstemt. De plicht volgt voor banken, verzekeraars en andere financiële ondernemingen uit artikel 3:10 Wft en artikel 10 van het Besluit prudentiële regels Wft, en voor pensioenfondsen en trustkantoren uit hun eigen wetgeving. DNB beschrijft de aanpak in haar Good Practices SIRA.
Bron: Wet op het financieel toezicht artikel 3:10; Besluit prudentiële regels Wft artikelen 1 en 10; Pensioenwet artikel 143; Besluit financieel toetsingskader pensioenfondsen artikel 19; Wwft artikel 2b; DNB, Good Practices SIRA (1 juli 2025)
Artikel 10 lid 1 van het Besluit prudentiële regels Wft verplicht onder meer banken, verzekeraars, betaalinstellingen en premiepensioeninstellingen tot een systematische analyse van integriteitsrisico's. De volgende leden vragen beleid, procedures en maatregelen, de uitvoering en systematische toetsing daarvan en onafhankelijk toezicht, met rapportage van tekortkomingen aan de compliancefunctie. Integriteitsrisico is daar het gevaar voor aantasting van de reputatie of een bedreiging van vermogen of resultaat door ontoereikende naleving van wettelijke voorschriften (artikel 1). Voor pensioenfondsen volgt de plicht uit artikel 143 Pensioenwet en artikel 19 Besluit financieel toetsingskader pensioenfondsen, voor trustkantoren uit de Wtt 2018.
DNB verving in haar Good Practices SIRA, gedateerd 1 juli 2025, de good practices uit 2015. Good practices zijn indicatief: een instelling mag een andere invulling kiezen zolang zij aan de wet voldoet. DNB beschrijft een cyclus van risico-identificatie, risicoanalyse, risicobeheersing en risicomonitoring en herziening. Als verplicht te behandelen risico's noemt DNB met name witwassen, terrorismefinanciering, sancties, belangenverstrengeling en maatschappelijk onbetamelijk handelen, naast de integriteit van beleidsbepalers en medewerkers en risico's die blijken uit incidenten. Aanleiding voor de herziening was een mechanische benadering; vóór de eerste good practices van 2015 stelde DNB vast dat meer dan 80 procent van de onderzochte SIRA's niet voldeed.
Voor bestuur en raad van commissarissen is de SIRA een sturingsinstrument: het bestuur laat zich erdoor informeren over aard en omvang van de integriteitsrisico's en stelt er prioriteiten mee voor de beheersing. In een van de good practices bespreken raad van bestuur en raad van commissarissen de uitkomsten regelmatig, en beoordelen de compliancefunctie en de interne auditfunctie periodiek de opzet en werking van de beheersing. De risicobeoordeling onder artikel 2b Wwft gaat alleen over witwassen en terrorismefinanciering; DNB vindt het voor de hand liggen, hoewel niet verplicht, dat zij onderdeel van de SIRA is.
Laatst bijgewerkt: · Redactie: ONE Risk Advisory
Veelgestelde vragen
Hoe vaak moet een instelling haar SIRA actualiseren?
Artikel 10 van het Besluit prudentiële regels Wft noemt geen vaste termijn. Volgens DNB betekent systematisch dat de instelling inventarisatie, analyse en toetsing van de beheersing periodiek doorloopt en haar organisatie doorlopend doorlicht, omdat risico's veranderen door nieuwe activiteiten, trends en regelgeving. Waar nodig stelt zij de SIRA en de beheersmaatregelen bij (Good Practices SIRA, 2025).
Wat is het verschil tussen de SIRA en de Wwft-risicobeoordeling?
De Wwft-risicobeoordeling (artikel 2b Wwft) gaat over witwassen en terrorismefinanciering, met risicofactoren als type cliënt, product, dienst, transactie, leveringskanaal en land. De SIRA dekt integriteitsrisico's in brede zin, ook sancties, belangenverstrengeling en maatschappelijk onbetamelijk handelen. DNB vindt het voor de hand liggen, maar niet verplicht, dat de Wwft-risicobeoordeling deel uitmaakt van de SIRA (Good Practices SIRA, 2025).
Wie is verantwoordelijk voor de SIRA?
De plicht rust op de instelling zelf (artikel 10 Bpr); het bestuur gebruikt de SIRA volgens DNB om zich te laten informeren en om prioriteiten te stellen. De instelling zorgt voor onafhankelijk toezicht op de uitvoering van het integriteitsbeleid, met rapportage aan de compliancefunctie (artikel 10 lid 5 Bpr). In een good practice van DNB bespreken raad van bestuur en raad van commissarissen de uitkomsten regelmatig.