Weerbaarheid & derden

Derdenrisicobeheer (Third Party Risk Management)

Derdenrisicobeheer (Third Party Risk Management, TPRM) is het beheer van de risico's die ontstaan doordat een organisatie producten of diensten afneemt van leveranciers, uitbestedingspartners en hun onderaannemers, over de hele levenscyclus van selectie en contractering tot monitoring en exit. De organisatie blijft verantwoordelijk voor wat zij door derden laat doen. DORA (Verordening (EU) 2022/2554, artikel 28 t/m 30) regelt het voor ICT-diensten bij financiële entiteiten; het IIA heeft er een Topical Requirement voor internal audit voor.

Bron: Verordening (EU) 2022/2554 (DORA) artikel 5, 28, 29 en 30; EBA/GL/2019/02; EBA/GL/2026/09; Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/35 artikel 274; Pensioenwet artikel 34; BCBS Principles for the sound management of third-party risk (december 2025); Cyberbeveiligingswet artikel 21 lid 3; Cyberbeveiligingsbesluit artikel 10; IIA Topical Requirement Third-Party (2025); ESA's, rapport over ernstige ICT-incidenten 2025 (JC 2026 16)

Voor financiële entiteiten is derdenrisicobeheer in lagen geregeld. DORA behandelt het ICT-risico van derde aanbieders, inclusief hun onderaannemers, als deel van het ICT-risicobeheer: de entiteit blijft volledig verantwoordelijk (artikel 28 lid 1), heeft een strategie voor ICT-derdenrisico, houdt een informatieregister bij van alle ICT-contracten (lid 3), beoordeelt vooraf de risico's en het concentratierisico (lid 4 en artikel 29) en heeft geteste exitplannen (lid 8). Voor niet-ICT-uitbesteding gelden bij banken en betaalinstellingen de richtsnoeren EBA/GL/2019/02, tot de nieuwe richtsnoeren EBA/GL/2026/09 van toepassing worden; verzekeraars volgen artikel 274 van Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/35 en pensioenfondsen artikel 34 van de Pensioenwet.

Buiten de financiële sector vraagt de Cyberbeveiligingswet sinds 15 augustus 2026 beveiliging van de toeleveringsketen (artikel 21 lid 3 onder d), en het Cyberbeveiligingsbesluit laat essentiële en belangrijke entiteiten toetsen of rechtstreekse leveranciers aan hun beveiligingseisen voldoen en dat periodiek controleren (artikel 10 lid 2). Het Bazels Comité legde in de principes voor derdenrisico van 10 december 2025 de eindverantwoordelijkheid voor het toezicht bij de board. Volgens het eerste jaarrapport van de Europese toezichthouders ontstond bijna een derde van de ernstige ICT-incidenten in 2025 bij derde partijen, ook bij aanbieders die niet als kritiek zijn aangewezen.

Voor internal audit geldt sinds 15 september 2026 de Topical Requirement Third-Party van het IIA, verplicht bij assurance-opdrachten over derden. Die toetst governance met het toezicht van de board, risicobeheer tot in de keten van onderaannemers, en beheersmaatregelen van due diligence tot een volledig en actueel overzicht van alle relaties met derden. Derdenrisicobeheer is iets anders dan outsourcing van internal audit, waarbij een organisatie haar eigen Internal Audit functie uitbesteedt.

Governance & Control Design van ONE Risk Advisory vertaalt risico's naar een werkbare beheersstructuur, met een internal control framework dat waar relevant aansluit op DORA of NIS2 en met heldere besluitvorming, escalatie en rapportagelijnen.

Laatst bijgewerkt: · Redactie: ONE Risk Advisory

Verwante dienst Governance & Control Design

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen derdenrisicobeheer en uitbesteding?

Uitbesteding is één vorm van een relatie met een derde: een organisatie laat een eigen activiteit door een ander uitvoeren. Derdenrisicobeheer is breder en dekt ook leveranciers, adviseurs, onderaannemers en partijen verder in de keten. DORA geldt voor alle ICT-diensten van derde aanbieders, ook via uitbesteding, en de Topical Requirement Third-Party van het IIA noemt onder meer leveranciers, aannemers, onderaannemers, uitbestedingspartners en consultants.

Wie is verantwoordelijk voor derdenrisicobeheer?

De organisatie zelf blijft verantwoordelijk, ook als een derde de activiteit uitvoert. Onder DORA keurt het leidinggevend orgaan het beleid voor ICT-diensten van derden goed en evalueert het periodiek (artikel 5 lid 2 onder h), en wijzen entiteiten, behalve micro-ondernemingen, een functie of een lid van het senior management aan dat de contracten bewaakt (artikel 5 lid 3). Het Bazels Comité legt het toezicht bij de board en de uitvoering bij senior management.

Moet internal audit de Topical Requirement Third-Party altijd toepassen?

Alleen bij assurance-opdrachten over derden is toepassing verplicht; bij adviesopdrachten is zij aanbevolen. De Topical Requirement verplicht niet tot een audit van derdenrisico; het auditplan volgt de risicobeoordeling. Per vereiste wordt vastgelegd of het van toepassing is en wordt een uitsluiting onderbouwd. Conformiteit wordt getoetst bij kwaliteitstoetsingen.

← Alle begrippen