Risicocommissie (risk committee)
Een risicocommissie (risk committee) is een commissie van niet-uitvoerende leden van het toezichthoudend orgaan die de raad adviseert over de risicobereidheid en de risicostrategie en het toezicht op de uitvoering daarvan voorbereidt. Voor significante banken is zij wettelijk verplicht; voor de meeste andere organisaties is zij een keuze, naast of in combinatie met de auditcommissie.
Bron: Richtlijn 2013/36/EU (CRD) artikel 76 lid 3 en 4; Besluit prudentiële regels Wft, artikel 23b; EBA/GL/2021/05 (Guidelines on internal governance); Code Banken (NVB); Nederlandse Corporate Governance Code 2025 (bepalingen 1.5.1 en 2.3.2)
De wettelijke basis voor banken is artikel 76 lid 3 CRD (Richtlijn 2013/36/EU), in Nederland uitgewerkt in artikel 23b lid 1 Besluit prudentiële regels Wft. Instellingen die significant zijn naar omvang, interne organisatie en aard, reikwijdte en complexiteit van hun activiteiten stellen een risicocommissie in van leden van het leidinggevend orgaan zonder uitvoerende functie. De leden moeten de risicostrategie en de risicobereidheid volledig kunnen begrijpen en bewaken. De commissie adviseert over de huidige en toekomstige risicobereidheid en strategie, ondersteunt het toezicht op de uitvoering door senior management, toetst of de prijzen van aan cliënten aangeboden activa en passiva volledig rekening houden met het bedrijfsmodel en de risicostrategie en beoordeelt of beloningsprikkels rekening houden met risico's. De eindverantwoordelijkheid voor de risico's blijft bij het leidinggevend orgaan.
Een bank die niet significant is, kan met toestemming van de toezichthouder de risicocommissie combineren met de auditcommissie. De EBA-richtsnoeren interne governance (EBA/GL/2021/05) vragen dat de voorzitter van de risicocommissie niet ook voorzitter is van het leidinggevend orgaan of van een andere commissie. De Code Banken van de NVB vraagt de raad van commissarissen een risicocommissie en een auditcommissie in te stellen, met specifieke eisen aan kennis en ervaring.
De Nederlandse Corporate Governance Code 2025 schrijft geen risicocommissie voor: bepaling 2.3.2 noemt bij een raad van meer dan vier leden de audit-, de remuneratie- en de selectie- en benoemingscommissie. De toelichting bij bepaling 1.5.1 merkt op dat in sommige gevallen, in het bijzonder in de financiële sector, naast de auditcommissie een risicocommissie is ingesteld, en dat het bestuursverslag vermeldt als een ander orgaan taken van de auditcommissie uitvoert. Een overleg op managementniveau dat ook risicocommissie heet, is geen commissie van de raad.
Laatst bijgewerkt: · Redactie: ONE Risk Advisory
Veelgestelde vragen
Is een risicocommissie verplicht?
Voor significante banken wel, op grond van artikel 76 lid 3 CRD en artikel 23b Besluit prudentiële regels Wft. Een bank die niet significant is, kan haar met toestemming van de toezichthouder combineren met de auditcommissie. De Nederlandse Corporate Governance Code 2025 vraagt van beursvennootschappen geen risicocommissie; bepaling 2.3.2 noemt alleen de audit-, remuneratie- en selectie- en benoemingscommissie.
Wat is het verschil tussen een risicocommissie en een auditcommissie?
De auditcommissie bereidt het toezicht voor op de financiële en duurzaamheidsverslaggeving, de controle daarvan en de effectiviteit van de interne risicobeheersings- en controlesystemen. De risicocommissie adviseert over de risicobereidheid en de risicostrategie en bereidt het toezicht op de uitvoering daarvan voor. Bij banken bestaan beide naast elkaar en werken zij samen.
Wie zitten er in de risicocommissie van een bank?
Leden van het leidinggevend orgaan zonder uitvoerende functie, in een two-tier-structuur dus commissarissen. Zij hebben de kennis, vaardigheden en deskundigheid om de risicostrategie en de risicobereidheid te begrijpen en te bewaken. De Code Banken vraagt grondige kennis van de financieel-technische aspecten van risicomanagement of ervaring die een gedegen beoordeling van risico's mogelijk maakt.