Regelgeving

ORSA (Own Risk and Solvency Assessment)

De ORSA (Own Risk and Solvency Assessment), in het Nederlands de beoordeling van het eigen risico en de solvabiliteit, is de eigen, toekomstgerichte beoordeling waarmee een verzekeraar onder Solvency II vaststelt hoeveel solvabiliteit hij nodig heeft gezien zijn risicoprofiel, risicotolerantielimieten en strategie. De grondslag is artikel 45 van Richtlijn 2009/138/EG. De ORSA dient niet om een kapitaalvereiste te berekenen.

Bron: Richtlijn 2009/138/EG (Solvency II) artikelen 45 en 45 bis, met de wijziging door Richtlijn (EU) 2025/2 per 30 januari 2027; Besluit prudentiële regels Wft artikel 26.2; EIOPA-richtsnoeren ORSA (EIOPA-BoS-14/259); DNB Open Boek Toezicht, Pilaar 2: ORSA (2022)

Artikel 45 van Solvency II vraagt in de ORSA ten minste een oordeel over de algehele solvabiliteitsbehoefte, over de doorlopende naleving van de kapitaalvereisten en de eisen aan de technische voorzieningen, en over de mate waarin het risicoprofiel afwijkt van de aannames achter het solvabiliteitskapitaalvereiste. De ORSA maakt integraal deel uit van de bedrijfsstrategie en wordt steeds meegewogen bij strategische beslissingen. In Nederland verklaart artikel 26.2 van het Besluit prudentiële regels Wft dit artikel van toepassing op verzekeraars, met uitzondering van verzekeraars met beperkte risico-omvang. De Nederlandsche Bank (DNB) verwacht de ORSA ten minste jaarlijks, laat de vorm vrij en wil dat zowel het bestuur als het intern toezicht bij het opstellen betrokken is.

Volgens de EIOPA-richtsnoeren voor de ORSA (EIOPA-BoS-14/259, van toepassing sinds 1 januari 2016) neemt het bestuurlijk, beleidsbepalend of toezichthoudend orgaan actief deel: het stuurt de beoordeling en bevraagt de uitkomsten. Het keurt het ORSA-beleid goed, met de koppeling tussen risicoprofiel, goedgekeurde risicotolerantielimieten en solvabiliteitsbehoefte en de frequentie van stresstests, gevoeligheidsanalyses en omgekeerde stresstests. De uitkomsten werken door in kapitaalmanagement, bedrijfsplanning en productontwikkeling. Een toetsvraag voor de raad van commissarissen is of de ORSA de strategische besluiten aantoonbaar heeft beïnvloed.

Vanaf 30 januari 2027 schrijft de richtlijn zelf een jaarlijkse ORSA voor; kleine en niet-complexe verzekeraars en bepaalde captives mogen dan volstaan met ten minste eens per twee jaar, tenzij de toezichthouder anders beslist. De ORSA omvat dan ook een analyse van macro-economische ontwikkelingen en van het vermogen om zelfs onder stress aan de verplichtingen te voldoen, en bij materiële blootstelling aan klimaatverandering ten minste twee langetermijnklimaatscenario's (artikelen 45 en 45 bis, zoals gewijzigd door Richtlijn (EU) 2025/2). De ORSA is vergelijkbaar met de ICAAP van banken; pensioenfondsen kennen de eigenrisicobeoordeling.

Laatst bijgewerkt: · Redactie: ONE Risk Advisory

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen de ORSA en het solvabiliteitskapitaalvereiste?

Het solvabiliteitskapitaalvereiste (SCR) is de wettelijke kapitaaleis, gekalibreerd op de Value at Risk van het kernvermogen op 99,5 procent over één jaar (artikel 101 Richtlijn 2009/138/EG). De ORSA is de eigen beoordeling van de verzekeraar: hoeveel kapitaal is nodig gezien het eigen risicoprofiel en de strategie, en in hoeverre wijkt dat profiel af van de aannames achter de SCR. De ORSA past het kapitaalvereiste niet aan.

Hoe vaak moet een verzekeraar een ORSA opstellen?

DNB verwacht nu ten minste jaarlijks een ORSA, en onverwijld een nieuwe na een significante wijziging van het risicoprofiel. Vanaf 30 januari 2027 staat de jaarlijkse frequentie in de richtlijn zelf (artikel 45 lid 5 Solvency II, gewijzigd door Richtlijn (EU) 2025/2); kleine en niet-complexe verzekeraars en bepaalde captives mogen dan volstaan met ten minste eens per twee jaar, tenzij de toezichthouder een hogere frequentie nodig vindt.

← Alle begrippen